Een IBAN is het rekeningnummer van je betaalrekening in een vaste, internationale vorm. Een BIC is de code van de bank die dat nummer heeft uitgegeven. Een Nederlands IBAN telt 18 tekens en begint altijd met NL. Voor een overboeking binnen Europa is je IBAN genoeg. De BIC heb je alleen nodig als het geld naar een land buiten SEPA gaat of daarvandaan komt.
Deze website is informatief en geen bank. Je opent hier geen rekening en je vult hier nooit een rekeningnummer in.
Zo is een Nederlands IBAN opgebouwd
IBAN staat voor International Bank Account Number. Met de invoering van SEPA werd een IBAN in 2014 verplicht voor alle betaalrekeningen in dat betaalgebied (bron: Betaalvereniging Nederland, Nederlands IBAN). Elk land heeft een eigen vaste lengte. België heeft met 16 tekens de kortste IBAN’s binnen de EU en Malta met 31 tekens de langste. Internationaal is 34 tekens het maximum.
Een Nederlands IBAN bestaat uit 18 letters en cijfers, altijd in deze volgorde:
| Onderdeel | Lengte | Wat het aangeeft |
|---|---|---|
| Landcode | 2 letters | Altijd NL |
| Controlegetal | 2 cijfers | Maakt tikfouten in het nummer zichtbaar |
| Bankcode | 4 letters | De bank of betaaldienstverlener die het IBAN heeft uitgegeven |
| Rekeningnummer | 10 cijfers | Door die bank zelf bepaald |
In de praktijk ziet dat eruit als NL00 BANK 0123 4567 89. Dit voorbeeld bestaat niet en laat alleen de volgorde zien. Het controlegetal rust op een vaste rekenformule, waardoor de kans klein is dat een tikfout onopgemerkt blijft.
Sinds 1 juli 2020 mogen IBAN’s van verschillende banken op dezelfde tien cijfers eindigen. De bankcode zorgt dat elk nummer toch maar bij één rekening hoort (bron: Betaalvereniging Nederland, IBAN). Een rekeningnummer dat eerder van iemand anders was, geven banken ook niet opnieuw uit (bron: Betaalvereniging Nederland, Nederlands IBAN).
Wat is een BIC en wanneer heb je hem nodig?
De BIC (Business Identifier Code) wijst niet je rekening aan maar de bank. Banken gebruiken de code om betalingen en berichten bij de juiste instelling af te leveren. Een BIC telt 8 tot 11 letters en cijfers:
- tekens 1 tot en met 4: de financiële instelling
- tekens 5 en 6: de landcode, voor Nederland NL
- tekens 7 en 8: een tijdzone- en netwerkcode van SWIFT
- eventuele extra tekens: een afdeling of kantoor van de instelling
Nederlandse BIC’s voor gewone Europese betalingen zijn bijna altijd 8 tekens lang. De vier letters van de bankcode in een Nederlands IBAN zijn gelijk aan de eerste vier letters van de BIC van die bank (bron: Betaalvereniging Nederland, BIC).
Of je de BIC invult, hangt af van waar het geld naartoe gaat. Binnen SEPA leidt de bank de BIC zelf af uit het IBAN, dus bij een betaling binnen Nederland of naar een ander SEPA-land hoef je hem niet in te vullen. Gaat het geld naar een land buiten SEPA of komt het daarvandaan, dan is naast het IBAN ook de BIC van de bank van de ontvanger nodig. Die code staat meestal op de website van de bank en je zoekt hem ook op met de gratis BIC-zoekfunctie van SWIFT.
Wat is je IBAN en waar vind je hem?
Je IBAN is het nummer dat je doorgeeft als iemand jou geld moet overmaken, zoals je werkgever voor je salaris of familie die je iets terugbetaalt. Je eigen IBAN opzoeken doe je in de app van je bank, in internetbankieren of op je bankafschriften.
Geef je je IBAN op voor een belastingteruggave of een toeslag, dan moet de Belastingdienst eerst vaststellen dat de rekening echt op naam staat van degene die het geld krijgt. Zo voorkomt de Belastingdienst dat het bedrag op een verkeerde of frauduleuze rekening belandt (bron: Betaalvereniging Nederland, Nederlands IBAN).
Van oud rekeningnummer naar IBAN
Heb je alleen een oud rekeningnummer van iemand, reken dat dan niet zelf om naar een IBAN maar vraag de ontvanger om zijn IBAN. Nederland ging op 1 augustus 2014 volledig over op IBAN en banken zetten oude nummers sindsdien niet meer automatisch om. De IBAN BIC Service van de Betaalvereniging, waarmee je een oud nummer liet omzetten, was alleen tot 1 maart 2015 beschikbaar (bron: Betaalvereniging Nederland, 2014).
Zelf omrekenen is ook riskant. Bij korte oude nummers van 7 cijfers of minder valt een tikfout niet op, waardoor het berekende IBAN net zo fout is als het nummer waarmee je begon.
Een IBAN controleren voordat je overboekt
De belangrijkste controle zit in je eigen bankapp. Sinds 9 oktober 2025 moeten banken in de eurozone bij elke digitale overboeking in euro nagaan of de naam en het IBAN van de ontvanger bij elkaar horen. Dat geldt ook als de ontvanger een rekening in een ander SEPA-land heeft. De controle vindt plaats voordat jij de betaling bevestigt. In Nederland heet dat de IBAN-Naam Check, Europees heet het Verification of Payee (bron: Betaalvereniging Nederland, IBAN-Naam Check).
Klopt de combinatie, dan zie je een groen vinkje. Klopt hij niet, dan krijg je een van deze drie waarschuwingen:
- de naam wijkt een beetje af: je ziet de juiste naam die bij het IBAN hoort
- de naam wijkt sterk af: je ziet een waarschuwing zonder de juiste naam, zodat niemand zo de naam van een ander achterhaalt
- de controle lukt niet: je gaat naam en IBAN op een andere manier na, bijvoorbeeld bij een heel nieuwe rekening
Na een waarschuwing breek je de overboeking af, pas je hem aan of bevestig je hem toch. Bevestig je hem toch, dan mag de bank de betaling niet meer tegenhouden. Een fout zie je soms al aan de vorm als je je IBAN-nummer controleert: een Nederlands IBAN telt precies 18 tekens en begint met NL.
Ging er toch geld naar de verkeerde rekening, vraag het dan eerst terug bij de ontvanger. Ken je de naam en het adres van de ontvanger niet, vraag dan je eigen bank om hulp. Binnen Nederland loopt dat meestal via de Procedure Onverschuldigde Betalingen (bron: Betaalvereniging Nederland, Nederlands IBAN).
Overboeken en betalen in Europa
Met een IBAN maak je geld over binnen Nederland en naar andere SEPA-landen. Een bedrijf of instelling die een Nederlands IBAN accepteert, moet ook IBAN’s uit de rest van de Europese Economische Ruimte accepteren. Weigert een organisatie jouw buitenlandse IBAN, dan meld je dat bij De Nederlandsche Bank.
Niet elke betaling vraagt om een IBAN dat je zelf intypt. In de winkel reken je af met je pas of met contactloos betalen met je mobiel.
Meer over geld en bankzaken
Losse artikelen over geld en betalen staan op de blog van ibanbic.nl. Voor andere geldonderwerpen verwijst deze site naar organisaties die er dieper op ingaan:
- Over een hypotheek voor je eerste of volgende huis heeft de Consumentenbond uitleg en rekentools op zijn hypotheekpagina.
- In de rentestatistieken van De Nederlandsche Bank volg je hoe de rente zich ontwikkelt.
- Over beleggen voor beginners verscheen een tip bij Eva Jinek.
- Rijd je liever een auto zonder hem te kopen, dan legt de ANWB uit wat private lease is.
- De Nederlandsche Bank beschrijft wat onder de definitie van verzekeren valt.
- Studenten lenen voor hun studie bij DUO; hoeveel je leent en hoe je een lening aanvraagt, staat onder lenen bij DUO.
- Het Nibud geeft tips om geld te besparen, van een bespaarplan tot boodschappen en energie.